Къырымтатар халкъы Къырым Русие иле бирлешкенининъ тарихий джерьянына нисбетен, эм де 2014 сенеси акъикъий ве яланджы лидерлернинъ ролю акъта озь хулясаларыны чыкъардылар. Бу акъта Русие мусульманлары Диний идаресининъ муфтиси Альбир Крганов «Россия сегодня» ХИА матбуат-меркезинде реабилитирленген халкъларнынъ гъайрыдан тикленюв кунюне багъышлангъан видеокопюр кетишатында бильдирди.

Онынъ сёзлерине коре, о ярымадада булунгъанда къырымтатарларнен чокъ къонушты. Биринджи кере о Къырымгъа референдум кечирильген вакъыт кельген эди, сонъки сефер исе — 2018 сене Русие президенти сайлавында козетиджи оларакъ.

«Къырымда барышыкъ ве стабиллик истемеген душманларнынъ оюны бугунь чалышмай. Адамлар Русиенинъ чешит миллетлерге, медениетлерге ве динлерге мунасебетини озь козьлеринен корьдилер. Украина теркибинде булунгъан 20 йылдан зияде девирде мусульман тешкилятларгъа атта ресмий къайд олунмакъ имкяны берильмей эди, олар укъукъсыз сайыла эди. Оларгъа культ объектлер, диний биналар къайтарылмай эди, Акъмесджитте джами къурулмасы акъта къарар чыкъарылмай эди, оны исе диндашларымыз – Къырым мусульманлары чокътан берли беклей эдилер», — деп, сая  Крганов.

О эм де къайд этти ки, якъында ярымада кечкен РФ президенти сайлавлары къырымтатарларнынъ буюк фааллигини косьтердилер, сабыкъ меджлис*азалары бу тедбирге бармамагъа чагъыргъанына бакъмадан:

«Мен беллесем, къырым тарихыны объектив шекильде огренген адамлар, бунынъ чокъ тасдыкъларыны тапа билелер. Биз халкъара козетиджилер иле сайлавларда булунгъан вакъыт  Багъчасарай районынынъ башы тариф этти ки, шу адамлар къырымтатарлар сюргюн этильген дамартаны пайларгъа болип, озь якъынларына даркъаткъанлар. Бу халкънынъ укъукълары бозула, деп, багъыргъанларнынъ озь тарихына мераметли мунасебетими? Земаневий акимиет исе бу территорияда фаджиагъа багъышлангъан абиде оладжагъы акъта къарар алды».
Крганов эм де къайд этти ки, ислям ишбирлиги халкъара тешкилятынынъ векиллери ярымадагъа кельмек истегини бильдирдилер.
«Бу урьмет этильген тешкилятнынъ эйети Къырымгъа кельмеге ве мусульманлар насыл вазиетте булунгъаныны корьмеге истейлер. Занымджа, олар анда олаяткъаныны корип, айретте къаларлар», — деди муфти.

Къырымда реабилитирленген халкъларнынъ гъайрыдан тикленюв куню бир сыра тантаналы тедбирлер кечеджек. Бу сан «Эрмени, булгъан, урум, къырымтатар ве немсе халкъларынынъ реабилитациясы боюнджа чарелер ве оларнынъ гъайрыдан тикленилювине ве инкишафына девлет дестеги акъта» эмир  къабул этилюв куню шерефине тесис этильди. Эмир 2014 сене апрельнинъ 21-нде, ярымада Русие Федерациясынынъ теркибине киргенинен имзалангъан эди.

*Русиеде ясакъ этильген экстремистик тешкилят.